Wintertijd | Hoe bereid je de kinderen voor?

VOORBEREIDEN OP DE WINTERTIJD – Het is bijna wintertijd. Een uurtje extra slaap dus – iets dat ik vroeger heerlijk vond. Met kleine kinderen vind ik het echt er een klein drama: ze slapen dezelfde tijd als normaal en hun slaapritme raakt behoorlijk ontregeld. Gelukkig zijn er tips om hiermee om te gaan – zeker handig bij kleine kinderen die zelf nog geen klok kunnen kijken en aan wie je het niet echt kunt uitleggen. In dit artikel vertel ik je er meer over. 

Waarom hebben we een zomer- en wintertijd?

Dat heeft alles te maken met het opkomen en ondergaan van de zon. In de zomermaanden is dat al vroeger dan in de winter (als de meeste mensen nog slapen). Door de klok een uur vooruit te zetten, lijkt het ‘s avonds langer licht te blijven. Hierdoor heb je dus meer aan je dag én je bespaart energie.

Wanneer begint de zomertijd en wanneer de wintertijd?

De zomertijd loopt van de laatste zondag in maart tot de laatste zondag in oktober.

Ezelsbruggetje

Het is eigenlijk heel simpel. Ik wist nooit zo goed hoe het nu precies zat met de zomer- en wintertijd. Want wanneer ging de klok vooruit en wanneer zet je hem terug? Inmiddels vergeet ik het niet meer: in het voorjaar gaat de klok vooruit en in de herfst zet je hem terug.

Hebben alle landen een zomer- en wintertijd?

Nee. De wintertijd is eigenlijk de ‘echte tijd’. Het concept ‘zomertijd’ is ooit bedacht door de Engelsen (19e eeuw) en inmiddels ingevoerd in heel Europa. Verder kennen de meeste staten in de V.S. een zomertijd, net als een deel van Canada, Australië en Nieuw-Zeeland. En dan zijn er nog enkele landen in Afrika en Zuid-Amerika. Alleen Rusland en Turkije gebruiken de zomertijd als standaardtijd (en schakelen dus ook niet terug).

Tot de jaren zeventig van vorige eeuw wisselde het sterk per land en jaar of ze de zomertijd hanteerden. De oliecrisis dwong echter een groot deel van de landen om energiebesparende maatregelen te treffen. Daarom hebben we sinds 1977 in Nederland zonder uitzondering een zomer- en wintertijd.

Tegenstanders van omschakelen tussen zomer- en wintertijd

Niet iedereen vindt de tweejaarlijkse omschakeling prettig. Een aantal tegenargumenten om vast te houden aan één tijd:

  • Het verschil tussen zomer- en wintertijd wordt door sommige mensen als belastend ervaren. Vooral kinderen, ouderen en avondmensen vinden het lastig om zich aan te passen aan het nieuwe ritme.
  • Dieren en planten gaan niet automatisch mee met de zomertijd. Het duurt tijd om ze mee te krijgen en na verloop van tijd moeten ze weer terugschakelen naar wintertijd.
  • Wetenschappers ontdekten dat zomertijd groot effect heeft op onze biologische klok.
  • Voorstanders van de zomertijd stellen voor alleen die tijd te hanteren. Dan is het ‘s winters langer licht in de avond (minder last van je winterdip?)

Wintertijd: extra uurtje uitslapen

Als puber en jongvolwassene vond ik de wintertijd fantastisch: heerlijk, dat uurtje (legitiem) extra blijven liggen. Sowieso hield ik van slapen en was ik een avondmens. De zomertijd vond ik trouwens wel een crime: ik miste dat uurtje extra voor mijn gevoel. En nog steeds eigenlijk, ik kan echt even ontregeld zijn als we weer terugschakelen eind maart.

Met kleine kinderen wordt het allemaal een heel ander verhaal. Zij hebben helemaal niets te maken met jouw avondritme en voorkeur voor uitslapen. Sowieso niet, maar na de omschakeling richting de wintertijd helemaal niet. En ik weet niet hoe jij erover denkt, maar 5 uur ‘s ochtends opstaan met het hele gezin is niet bepaald mijn favoriete bezigheid. Ik snap dan ook best dat er stemmen opgaan om één tijd in te stellen. Zeker voor ouders met jonge kinderen zou dat aanzienlijk kunnen schelen.

Lees ook Van avond- naar ochtendmens: dertig dagen vroeg op!

Tips voor een probleemloze overgang naar de wintertijd met kleine kinderen in huis

Vooralsnog hebben we nog te doen met zomer- en wintertijd. En dus is het niet onverstandig om jezelf en de kinderen vooraf voor te bereiden op de omslag.

Verleng de bedtijd met steeds een kwartier

In de laatste vier dagen voor de overgang van zomer- naar wintertijd verleng je de bedtijd van je kindje met steeds een kwartier. Zo laat je hem geleidelijk wennen aan de latere bedtijd/later opstaan.

Verleng de bedtijd met steeds vijf minuten

Je begint hier iets eerder mee: 12 dagen voor de klok weer wordt teruggezet (of vooruit gaat). Je kan dit een klein handje helpen door ook elke avond iets later te eten. Het is minder abrupt dan steeds een kwartier en kinderen merken er nauwelijks iets van. Misschien niet onverstandig om zelf maar mee te doen en de impact van de zomer- en wintertijd voor mezelf ook te verkleinen.

Winterkinderen hebben meer last van de overgang

Uit onderzoek [onderaan een uittreksel van het onderzoek, gepubliceerd op Nature.com] bleek dat de periode waarin je wordt geboren ook van invloed kan zijn op je bioritme na de geboorte. Winterkinderen kunnen daardoor meer moeite hebben met de overgang van winter- naar zomertijd, omdat het hun biologische klok ontregelt.

Verklaart meteen mijn eigen a-flexibiliteit. 

Hoe gaan jullie om met die overgang?
Ben je klaar voor de wintertijd of mag hij van jou worden afgeschaft?

Bronnen

About Merel

Merel is eigenaresse en hoofdredactrice van het veelgelezen mama- en lifestylemagazine Lotus Writings. Dol op (iets te veel) snoepen, muziek uit 'haar' tijd en haar passie schrijven, maar het allermeest op Ro en hun drie temperamentvolle dochters June (12), Rose (4) en May (3).

11 thoughts on “Wintertijd | Hoe bereid je de kinderen voor?

  1. Ik had hier ook nog niet over nagedacht. Ik heb het idee dat mijn zoon er niet zoveel last van heeft en gewoon meegaat in de flow. Maar wellicht is dat dit jaar wel anders 😉

  2. Hier wisselen de tijden om op te staan sowieso al met de dag. Als ik moet werken, maak ik ze om half 7 wakker, als ik niet moet werken, maar zij wel naar school moeten, dan tussen kwart over 7 en half 8 en in het weekend of de vakantie blijven ze gerust tot half 9 liggen.
    Dus die wintertijd kan daar nog wel bij. 😉

  3. Van mij mag het afgeschaft worden… Had er al niks mee en zoonlief kan klokkijken sinds zijn 2e, dus of wij moeten de klok beneden én zijn wekker dagelijks verzetten als we het geleidelijk willen doen, of we hebben een pittige discussie met een eigenwijze kleuter 😁 Cold Turkey dus hier 🙃😜

  4. Bij ons werkt ‘cold turkey’ altijd het best. Gewoon net als anders alles op ‘dezelfde’ tijden doen. Dochterlief is 3,5 en we hebben er nooit last mee gehad. Overigens misschien niet eerlijk, want heb 2 kids die aardig goed slapen (8 uur/half 9 wakker ‘s ochtends). Dus als het dan een keer een uurtje eerder is, maakt dat eigenlijk ook niet uit.

    1. O heerlijk zeg! Dan maakt het inderdaad niets uit voor een keertje en zijn ze er ook zo overheen waarschijnlijk. Hier zitten ze standaard 6 uur rechtop in bed, ik vrees als we niet geleidelijk naar een nieuw ritme gaan, dat ze volgende week om 5 uur wakker zijn 🙁

Geef een reactie

%d bloggers liken dit:

Welkom op Lotus Writings! Door deze site te blijven gebruiken, ga je akkoord met het gebruiken van cookies. In de footer van deze website vind je mijn privacyverklaring. Hierin leg ik uit welke persoonsgegevens ik verzamel op Lotuswritings.nl en wat ik hiermee doe. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten