Peuter heeft een ontwikkelingsvoorsprong, wat nu?

ontwikkelingsvoorsprong peuter dreumes kleuter

Peuter Rose is vlotter dan gemiddeld: je zou kunnen spreken van een ontwikkelingsvoorsprong. Wat houdt dat precies in? Wat zijn de criteria en wat kan je daarmee als ouders om je kindje zo goed mogelijk te begeleiden? Ik zocht het uit! 

Ontwikkelingsvoorsprong: een luxeprobleem?

Klinkt als een luxeprobleem. Rose bezorgt ons namelijk geen zorgen omdat ze op enig gebied achterloopt op het gemiddelde. In tegendeel, ze rent vooruit. Zowel qua grove en fijne motoriek als cognitief. Om een voorbeeld te noemen: ze is net 3 jaar en gebruikt woorden als consultatiebureau of ambulance tijdens het spelen. En ze is al een tijdje bezig met schrijven, letters, natekenen en kleurt meestal binnen de lijntjes.

Dilemma: stimuleren of laten gaan?

We hebben hier best even over nagedacht. Want is het een soort oprisping die weer voorbij gaat of moet je dit stimuleren? En als je het dan stimuleert, moet je natuurlijk wel uitkijken dat je niet in het vaarwater van de basisschool gaat zitten. Voor je het weet heb je een volkomen verkeerde schrijfhouding aangeleerd of oefeningen gegeven die inmiddels achterhaald zijn en dan kunnen zij dat in groep 1 allemaal weer gaan rechtbreien.

We besloten te gaan voor de gulden middenweg: alles vanuit haarzelf laten komen en waar nodig uitdaging bieden. Dat past precies bij wat het NCJ (Nederlands Centrum voor Jeugdgezondheid) voorschrijft. ‘Een kind dat honger heeft, geef je te eten,’ zo staat in hun brochure over hoogbegaafdheid. Maar hoe herken je nu eigenlijk of je kind inderdaad voorloopt?

ontwikkelingsvoorsprong dreumes peuter kleuter
Dilemma: moet je ze een boek leren lezen of laten aanmodderen? –
Afbeelding, Shutterstock

Hoe herken je een ontwikkelingsvoorsprong?

In de brochure staan een aantal kenmerken die vaak voorkomen bij hoogbegaafde kinderen

  • Ongebruikelijk begrip van abstracte termen en metaforen
  • Neiging tot dagdromen
  • Intense gevoelens, hoogsensitief
  • Plezier in het oplossen van puzzels en rekenkundige problemen
  • Sterk ontwikkelde nieuwsgierigheid en ongelimiteerde hoeveelheid vragen
  • Scherp gevoel voor humor en houdt van woordspelingen
  • Levendige fantasie

Natuurlijk is er veel meer. De volledige lijst vind je hier. In het geval van Rose (en met terugwerkende kracht ook June) herken ik eigenlijk alles. Vooral de ongelimiteerde hoeveelheid vragen, maar ook hun begrip van taal. Het kunnen toepassen van woorden die eigenlijk vrij moeilijk zijn uit te leggen. Denk bijvoorbeeld aan gevoelens of ‘de hemel’. Hiermee wil ik trouwens absoluut niet pretenderen dat we in elk geval twee hoogbegaafde dochters hebben, want daar is m.i. gewoon degelijk onderzoek voor nodig. Maar dat ze voorlopen op het gemiddelde, is wel een ding dat zeker is.

Tijdig (h)erkennen, helpt!

Mocht je vermoeden dat je zoon of dochter echt voorloopt op het gemiddelde en meer uitdaging zou kunnen gebruiken, doe daar dan iets mee. Niets doen, kan namelijk leiden tot ongelukkige gevoelens. Dat zou toch zonde zijn? Vanaf de kleutertijd kan je een IQ-test laten afnemen als je dat daadwerkelijk nodig vindt. Daarbij moet gezegd worden: elke test heeft zijn eigen voor- en nadelen, maar het geeft je in elk geval een houvast. Dat kan prettig zijn.

ontwikkelingsvoorsprong dreumes peuter kleuter
Welke kenmerken hebben kinderen met een ontwikkelingsvoorsprong?
Afbeelding– Shutterstock

Kenmerken bij jonge kinderen die een voorsprong hebben

Zuigelingen en dreumesen (0-2 jaar)

  • Waakzaam en alert vanaf de geboorte (lijkt alles in de gaten te hebben)
  • Lacht snel na de geboorte
  • Legt duidelijk verbanden tussen situaties
  • Laat het duidelijk weten wanneer iets wel of niet bevalt
  • Heeft op jonge leeftijd al een eigen karakter en eigen wil
  • Is heel nieuwsgierig en wil alles meemaken

Peuters (2-4 jaar)

  • Zijn heel vroeg in ‘alles’
  • Op jonge leeftijd een goede ruimtelijke oriëntatie
  • Ontwikkelen al vlot begrip voor hoeveelheden, getallen en kleuren
  • Ondernemend, enthousiast, nieuwsgierig
  • Halen graag dingen uit elkaar en willen alles weten
  • Enorme belangstelling voor grote onderwerpen, zoals de werking van bepaalde zaken of leven na de dood
  • Zien al vrij vroeg dat bepaalde dingen eigenlijk niet kunnen en gaan daardoor minder makkelijk mee in het verhaal

Kleuters (4-6)

  • Leergierig
  • Goed geheugen
  • Brede belangstelling
  • Omgeving speelt een grote rol: afhankelijk van het gezin waarin je opgroeit, kan je bepaalde vaardigheden beter ontwikkelen
  • Tijdig erkennen en stimuleren kan enorm schelen op deze leeftijd

Bron

Ontwikkelingsvoorsprong
Tip: leer de juiste pengreep aan!
Afbeelding – Shutterstock

5 dingen die je kan doen als je peuter meer uitdaging nodig heeft

Ga eens langs bij groep 1

Dit is natuurlijk een stuk makkelijker wanneer je peuterspeelzaal in de basisschool van je oudste dochter zit. Maar je zou ook eens kunnen informeren bij de school die je voor straks in gedachten hebt en kijken of ze wat oefenmateriaal hebben. Dan zie je meteen wat aansluit bij het niveau. Ook belangrijk: laat even kijken of de pengreep goed is. Zo voorkom je dat school straks moet corrigeren wat nu verkeerd wordt aangeleerd.

Haal schrijfboekjes

Bij Hema hebben ze bijvoorbeeld heel handige oefenboekjes waarin kinderen lussen leren schrijven of lijnen trekken. Op die manier krijgen ze vast de aanzet tot schrijven te pakken. Als je zoon of dochter echt ver voorloopt zou je zelfs kunnen denken aan rekenboekjes of ander materiaal waarmee je ze uitdaagt.

Geef het aan bij het consultatiebureau

In ons geval zag de verpleegkundige van het consultatiebureau tijdens de afspraak met 3 jaar direct dat ze een flinke woordenschat heeft en reageerde daar heel positief op. Toch prettig, zeker omdat je vaak een beetje wantrouwig wordt aangekeken als je vindt dat je kind voorloopt. Zij adviseerde ons ook om langs groep 1 te gaan en even te overleggen wat wijsheid is.

Probeer te ontdekken wat ze leuk vinden

Wil je kindje graag leren schrijven? Of juist rekenen? Door te weten waarin ze die extra stimulans goed zouden kunnen gebruiken, kan je veel beter inspelen op de behoefte van je kindje. De één is immers de ander niet. Er is daardoor geen eenduidig advies voor alle kinderen met een ontwikkelingsvoorsprong.

Spelletjes spelen

Ro pakte laatst ganzenbord uit de kast. Gewoon om eens te kijken hoe dat ging. En eigenlijk pikte ze het prima op: ze snapt wat een dobbelsteen betekent voor het spelverloop, telt zelf de ogen en zet haar gansje een paar plekken vooruit. Ook bleek het spel ‘Ik leer op weg naar groep 1‘ een uitkomst, wat we voor haar verjaardag kregen van goede vrienden. Daarmee oefen je kleuren, tellen, het geheugen en letters.

Welkom op Lotus Writings! Door deze site te blijven gebruiken, ga je akkoord met het gebruiken van cookies. In de footer van deze website vind je mijn privacyverklaring. Hierin leg ik uit welke persoonsgegevens ik verzamel op Lotuswritings.nl en wat ik hiermee doe. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten